Na een plons in koud water is er weinig zo aangenaam als opwarmen in een hete tobbe of een sauna in de tuin. Steeds meer mensen kiezen voor een houtgestookte variant, omdat die geen stroomaansluiting nodig heeft en een eigen sfeer heeft. Het stoken vraagt wel om wat kennis. Met het juiste hout en een goede aanpak warm je sneller op en houd je het veilig.

Waarom droog hout zo belangrijk is

Een hottub met ruim duizend liter water opwarmen kost veel energie. Als het hout nat is, gaat een groot deel van die energie verloren aan het verdampen van water in het hout. Je moet dan langer stoken, de kachel geeft meer rook en er zet zich roet af in de pijp. Hout met een vochtgehalte onder de twintig procent brandt heter en schoner.

Met een vochtmeter controleer je de blokken voordat je begint. Meet in het midden van een vers gekloofd blok, omdat de buitenkant vaak droger is dan de kern. Hout dat net uit de regen komt, laat je eerst een paar dagen binnen of onder een afdak drogen.

Welk hout geschikt is voor een sauna- of hottubkachel

Voor het opwarmen wil je een vuur dat snel veel warmte afgeeft. Berken en essen zijn daarvoor geschikt: ze vatten makkelijk vlam en branden met een hoge temperatuur. Om de temperatuur daarna op peil te houden, werken eiken en beuken goed, omdat die langzamer branden. Zachthout zoals den kan bij het aanmaken helpen, maar geeft meer roet en brandt snel op.

  • Aanmaken: dun gekloofd zachthout of aanmaakblokjes
  • Opwarmen: berken of essen voor snelle, hoge warmte
  • Op temperatuur houden: eiken of beuken in grotere blokken
  • Gebruik blokken die passen in de kachel zonder te forceren

Efficiënt stoken

Steek het vuur van boven aan, met de grotere blokken onderin en het aanmaakhout bovenop. Zo brandt het hout gelijkmatiger en ontstaat er minder rook. Zet de luchttoevoer helemaal open tot het vuur goed brandt en knijp hem daarna iets terug. Leg regelmatig een paar blokken bij in plaats van de kachel in één keer vol te stoppen.

Dek een hottub af met een deksel zolang je aan het opwarmen bent. Dat scheelt veel warmteverlies, zeker bij koud of winderig weer. Bij een sauna helpt het om de deur dicht te houden en de ventilatie pas open te zetten als de gewenste temperatuur is bereikt.

Veiligheid rond kachel en pijp

Een houtkachel wordt erg heet, ook aan de buitenkant. Houd kinderen op afstand en zorg dat de kachel of de pijp afgeschermd is waar mensen in de buurt komen. Plaats een hottub of buitensauna niet te dicht bij een schutting, overkapping of bomen, en houd een emmer water of een blusdeken in de buurt.

Laat de rookafvoer regelmatig vegen of maak die zelf schoon, vooral als je veel stookt. Roetafzetting vermindert de trek en kan in het ergste geval vlam vatten. Gebruik nooit behandeld hout, sloophout of afval, omdat dat schadelijke stoffen en extra roet geeft.

Een voorraad hout bij de hand

Een avond in een hottub vraagt al snel een paar kratten hout. Wie regelmatig stookt, heeft baat bij een vaste voorraad die droog en luchtig ligt opgeslagen. Een webwinkel als Openhaardhout XL richt zich op het bezorgen van haardhout, wat handig is als je niet zelf hout wilt laten drogen. In het overzicht van openhaardhoutxl.nl staan de verschillende soorten haardhout naast elkaar, zodat je kunt kiezen tussen snel brandend hout voor het opwarmen en langzamer brandend hout om de warmte vast te houden.

Met droog hout, een goede stookvolgorde en aandacht voor veiligheid wordt de houtgestookte hottub of sauna een vast onderdeel van de koude maanden, na een koude duik of gewoon om te ontspannen.